Pancratiusparochie Sloten






link naar de RSS Feed van de laatste nieuwsberichten meld deze pagina op Twitter meld deze pagina op Facebook

Spirituele alzheimer?

door mgr. Jan Hendriks

gepubliceerd: zondag, 5 november 2017

Op zondag 5 november - Willibrord­zondag - was Mgr. Jan Hendriks in de kathedraal voor de viering van de Eucharistie. Er is gebeden voor de eenheid van de christenen en het welslagen van de oecumenische dialoog.

In de preek stond hij stil bij de “spirituele Alzheimer” waar paus Franciscus het ooit over had toen hij de Romeinse curie toesprak.

Ik weet werkelijk niet
of U het zich nog kunt herinneren,
maar het was destijds
- nu bijna drie jaar geleden -
groot nieuws in alle media:
“Paus Franciscus beschuldigt de Romeinse Curie
van spirituele Alzheimer”.
In zijn kersttoespraak tot de medewerkers
van dat bestuursapparaat van de kerk
had de paus een hele lijst ‘kwalen’ opgesomd:
geestelijke ziekten en verleidingen,
waar een medewerker in de Curie
aan zou zijn bloot gesteld.

Velen vonden het maar wat goed
dat de paus de Curie eens goed de waarheid zei,
anderen vonden het niet kunnen dat hij dit had gedaan,
want welke leiding gevende
spreekt zijn mensen in het openbaar nu zo toe?
En Alzheimer is een heel nare ziekte.
Maar de bedoeling was
niet zozeer om die mensen van de Curie
de waarheid eens goed in te wrijven
en te zeggen wat er fout is
- de paus had ook niet gezegd dat ze dit allemaal fout deden -,
maar om punten te benoemen
die voor een gewetensonderzoek
belangrijk zijn,
want een gewetensonderzoek moet concreet zijn
en to the point,
het moet niet in vage algemeenheden blijven steken:
hoe vervul ik mijn dienst, mijn roeping
in mijn beroep, in de samenleving, in de kerk, in mijn gezin?
Dat is een vraag die eigenlijk iedereen betreft.

En die spirituele Alzheimer?
Die ziekte heeft met vergeetachtigheid te maken.
De paus bedoelde ermee
dat we allemaal
- en echt niet alleen de Romeinse curie -
het gevaar lopen
om onze oorspronkelijke bezieling
onder te laten sneeuwen,
“de eerste liefde”
waarmee we een taak of een zending,
een beroep of huwelijk
begonnen zijn
en dus ‘vergeetachtig’ te worden
voor het vuur van het begin,
het oorspronkelijke élan
en die taak, die relatie of wat dan ook
een beetje ‘ambtelijk’ te gaan vervullen ,
dat de ziel eruit verdwijnt,
dat we dat niet vanuit de liefde beleven
en dus de echte vreugde gaan missen.

Ik moest daaraan denken
toen ik het evangelie van deze zondag las.
Het is één van de scherpste woordjes van Jezus
tegen de schriftgeleerden en Farizeeën.
De kern van het verwijt is
dat de ziel, de liefde, het vertrouwvol geloof
en de vreugde
bij die religieuze leiders zijn gaan ontbreken.
Hun godsdienst is uiterlijk en onecht, ambtelijk geworden.
Ze zoeken ere­plaatsen en eretitels,
maar hart en ziel zijn eruit.

De Joden moesten bij het morgengebed
gebedsriemen dragen, de tefilim,
en aan de vier slippen van het bovenkleed
moesten zij gebedskwasten dragen, de zizit.
Deze religieuze leiders droegen de tefilim en de zizit altijd
en dan ook nog in de uitvoering extra extra large
om lekker op te vallen!
Maar er zat geen hart achter, geen echte vroomheid,
geen hartelijke, geleefde band met God.
Het was dus niet meer de zichtbare uitdrukking
van een innerlijk beleefde werkelijkheid.

En ook verlangden zij
met alle eretitels te worden begroet.
Jezus gaat daar tegen in:
Je moet je niet laten voorstaan op titels en rangen.
Het gaat er dan natuurlijk niet om
dat het voortaan verboden is
vader te zeggen
tegen je papa
of leraar tegen een docent,
maar het gaat om die uiterlijkheid,
dat ambtelijke, die eer van een functie
die niet aan een echte dienst­baar­heid,
aan gelovige inzet en liefdevolle betrokkenheid
voldoet.
De bood­schap van Jezus is:
Leef vanuit je hart, je goede, gelovige hart.
Zo’n hart is altijd ook een eenvoudig hart
en een nederig hart,
dat kan niet anders.
Zoek naar wat je hart kan voeden.

Wie - door die “spirituele Alzheimer”,
zoals paus Franciscus dat noemt -,
zijn eigen geestelijke weg vergeet,
zijn vallen en opstaan
zal eerder oordelen hebben over anderen,
omdat die vergeet
dat een mens in ontwik­ke­ling is.
We zijn allemaal een weg gegaan
met hobbels en kuilen, vallen en opstaan.
In sommige dingen moesten we groeien,
we zijn tegen grenzen aangelopen,
we kregen soms goede raad,
we hebben veel aan bepaalde mensen te danken,
en ga zo maar door...
Wie omkijkt en de weg ziet
die hijzelf is gegaan,
verlaat de uiterlijkheid
en zal meer begrip voor anderen hebben.
We mogen nu eenmaal leren en groeien
met Gods hulp.

De ouderen onder U weten nog wel
dat vroeger ‘s avonds in de gezinnen
de rozenkrans werd gebeden.
Voor velen werd dat iets van een formaliteit,
iets uiterlijks, wat ook nog af moest,
maar niet voor iedereen.
Deze week was ik bij een oudere priester,
nu met emeritaat,
die me zei:
“Nog nooit heb ik zo vaak de rozenkrans gebeden
als in deze fase van mijn leven,
dat gebed doet me goed”.
Die rozenkrans was nu voor hem
gevuld met innerlijkheid,
met liefde en beschouwing.

Kortom, dit is onze opgave:
alles wat we doen,
alle gebed dat we verrichten,
woorden en daden
te vullen met ons hart;
als we iets uiterlijk doen,
krijgt het geen goede plaats,
het wordt meer iets van status, van imago,
van een indruk die we maken,
het krijgt iets Farizeeïsch.
Als we iets verrichten met geloof en liefde,
als we ons hart erin leggen,
worden het iets moois en rijks,
iets met inhoud en een dienst.

Laten we de Heer vragen
dat we onze missie in dit leven
met gelovige inspiratie
mogen kunnen volbrengen,
zonder spirituele Alzheimer.
Amen

overzicht van bijdragen:
zaterdag, 6 januari 2018Kiezen voor het licht van Christus
dinsdag, 5 december 2017De moed om te aanvaarden dat men aanvaard is??
zaterdag, 2 december 2017Hoopvol verwachten
zondag, 5 november 2017Spirituele alzheimer?
zaterdag, 21 oktober 2017Wees niet bang, maar blijf geloven
zaterdag, 23 september 2017Wees niet bang om te dromen. Droom!
zaterdag, 9 september 2017God wil dat we dromen
vrijdag, 25 augustus 2017Kijk, ik maak alles nieuw
zondag, 20 augustus 2017een Licht op zoek naar jou
vrijdag, 4 augustus 2017Doopsel, begin van de hoop
vrijdag, 9 juni 2017God als Vader die niet zonder ons kan
zaterdag, 3 juni 2017Ik geloof in de heilige Geest
vrijdag, 26 mei 2017De weg van de hoop
zaterdag, 13 mei 2017Maria, moeder van hoop
maandag, 8 mei 2017Heb je dat wel eens?
vrijdag, 5 mei 2017Een flakkerend lichtje
maandag, 1 mei 2017Maria
dinsdag, 25 april 2017Bewaar mij in Uw liefde
maandag, 17 april 2017Bidden is je handen openen voor God
woensdag, 1 maart 2017De ander is een gave
dinsdag, 28 februari 2017Hoe ziet de wereld van God eruit?
zondag, 19 februari 2017Getuige van de verrezen Jezus?
zaterdag, 11 februari 2017Wat is ware stilte?
donderdag, 15 december 2016We vieren Kerstmis, de dag van het Kind
vrijdag, 25 november 2016De Adventstijd
donderdag, 17 november 2016Toespraak paus Franciscus tgv de Nederlandse dag
woensdag, 26 oktober 2016Zondagmorgengebed
zondag, 25 september 2016Gods liefde
woensdag, 21 september 2016vrede
zondag, 11 september 2016verbeelding